Grondkering platform
Het Milieupark in Rotterdam stelt bewoners in staat hun afval op een zo nuttig mogelijke manier aan te bieden. Dit wordt gefaciliteerd door het afval te sorteren in diverse herbruikbare categorieën. De materialen die niet opnieuw gebruikt kunnen worden, worden zorgvuldig gescheiden in verschillende containers. Het deponeren van afval in een container verloopt het eenvoudigst vanaf een verhoogd platform. Specifiek voor het Milieupark, met zijn omvangrijke hoeveelheid containers, is een significant en ruim plateau ontworpen.
De vraag rijst echter: hoe realiseer je een dergelijk groot en robuust plateau met een maximale inzet van hergebruikte bouwmaterialen? Hoewel de gemeente zelf materialen uit een intern project kon herinzetten, bleek het vinden van de overige benodigde materialen een aanzienlijke opgave. Wat waren de redenen hiervoor? En hoe is het, door een bredere zoektocht, uiteindelijk toch gelukt? Deze ervaringen en inzichten delen we graag op deze pagina.
Doorlopen stappen
1 Een vliegende start
Nog voordat een aannemer was geselecteerd, was de eerste honderdvijftig strekkende meter keerwand al geregeld! Deze keerwanden van drie en een halve meter hoog komen uit een nieuwe metrolijn: De Hoekse Lijn. Dit project was toevallig een ander project van de projectarchitect van het Milieupark. De gemeente Rotterdam kon daarom de keerwanden makkelijk op tijd reserveren.
De keerwanden zijn niet zo maar keerwanden, ze zijn voorzien van kunst. Kunstenaars en scholieren hebben de keerwanden versierd toen ze nog toegepast waren bij de Hoekse Lijn.
2 Ontwerp
Bij het uitwerken van het voorlopige ontwerp zijn de gevonden keerwanden ingetekend aan de containerzijde van het platform. De keerwanden zijn tevens door de Gemeente Rotterdam constructief getoetst. Toen Roelofs als aannemer was geselecteerd, is gezocht naar het andere deel van de benodigde keerwanden.
3 Zoektocht naar meer keerwanden
De hoeveelheid keerwanden die de gemeente voor de Hoekse Lijn had geregeld, bleek onvoldoende om het volledige ontwerp te realiseren. De fabricage van nieuwe keerwanden zou aanzienlijke tijd in beslag nemen, wat ten koste zou gaan van de beschikbare zoektijd. Om die reden is, onmiddellijk na de start van Roelofs, een bredere zoektocht naar additionele materialen gestart. Er is langs diverse wegen naar potentieel aanbod gezocht, bijvoorbeeld bij andere bekende projecten, rechtstreeks bij leveranciers, via handelaren en online. Desondanks bleek het lastig om binnen de gestelde termijn voldoende alternatieve opties te vinden.
4 Zoektocht naar alternatieven
Omdat het lang duurde voordat geschikte keerwanden gevonden werden en de tijd begon te dringen, is er gezocht naar alternatief geschikt materiaal. Een alternatief dat werd overwogen, waren betonnen legoblokken, maar deze voldeden niet aan esthetische eisen. Bovendien waren ze functioneel beperkt, aangezien ze niet gebruikt konden worden als dunnere valbeveiliging.
Via LinkedIN kwam het team uiteindelijk zo’n honderdtachtig strekkende meter betonnen damplanken op het spoor bij een onderaannemer van Roelofs: firma Beens.
5 aanbod beoordelen
Nadat de damwandelementen initieel op hun visuele aspecten waren beoordeeld, kon men nagaan of deze smallere varianten ook qua constructie voldeden. De leverancier had deze specifieke elementen recentelijk ingezet als een hergebruikte kademuur in een project van de Provincie Overijssel. Ten behoeve van dat hergebruik was destijds een proefopstelling gecreëerd, inclusief de bijbehorende constructieve berekeningen. Op basis van deze gegevens kon de beoordeling van de constructieve geschiktheid snel worden afgerond, waaruit naar voren kwam dat de elementen aan de constructieve eisen voldeden. Met deze tweede, positief beoordeelde levering was er voldoende materiaal beschikbaar om het project te realiseren.
6 Oogsten, toetsen en adopteren
De betonnen keerwanden die afkomstig waren van de Hoekse Lijn, zijn gedurende een periode van zes maanden opgeslagen geweest op een gemeentelijke berm, op een afstand van driehonderd meter van het adoptieproject. De firma Roelofs heeft de keerwanden visueel geïnspecteerd op eventuele beschadigingen zoals scheuren en hun algemene bruikbaarheid. Tijdens deze beoordeling bleek dat slechts een minimaal aantal elementen ongeschikt waren, waardoor vrijwel de gehele partij gebruikt kon worden bij de realisatie van het Milieupark. Op het Milieupark zijn de keerwanden geplaatst in een zogenoemde ‘zaagtandopstelling’ langs de zijde waar de containers staan. De installatie van de keerwanden verliep conform de verwachtingen. Wel bleek dat er nog een beperkt aantal nieuwe passtukken vervaardigd en geplaatst moesten worden om de constructie compleet te maken.
De gebruikte damwandplanken werden opgeslagen op het terrein van Beens. In twee fasen, namelijk bij het laden voor transport en voorafgaand aan de installatie, is een visuele inspectie uitgevoerd om de geschiktheid van de planken te waarborgen. Aangezien er in de constructieve berekeningen al rekening was gehouden met het gebruik van tweedehands materiaal, werden er nagenoeg geen planken afgekeurd. Bij een klein deel van de planken was de wapening zichtbaar, wat tijdens de uitvoering van de werkzaamheden is hersteld.
Lagere milieu-impact
Hergebruik van de grondkering voorkomt de productie van nieuwe, wat resulteert in een besparing van zo'n € 940 aan schaduwkosten. Dit betekent een 62% lagere milieu-impact dan bij het gebruik van hetzelfde bouwmateriaal nieuw.
Bron: BCI berekening van De HER door BAM
– Gebruikte milieuverklaring: nmd_37235
– Categorie milieuverklaring: 1
Lees hier verder over de veel lagere voetafdruk van dit project
Meer over het donorproject
Zestig unieke keerwanden, elk met een eigen artistieke versiering van kunstenaars en scholieren, zijn opnieuw ingezet vanuit het project de Hoekse Lijn. Voor meer achtergrondinformatie over de oorspronkelijke kunstzinnige invulling van deze elementen, kunt u deze video bekijken.